Một ngọn núi và một cái tên
Tên gọi Phạm Tịnh Sơn lấy ý "cõi Phạm thiên thanh tịnh", gửi gắm ý nghĩa thanh tịnh trang nghiêm. Từ xưa đây đã là núi Phật nổi tiếng, chùa cổ trên núi, bia khắc trên vách đá và đá núi lạ cùng soi chiếu, nhân văn và tự nhiên đan xen tại đây, tích tụ nên khí chất độc đáo. Từ lâu, đây đã là nơi người dân xung quanh leo núi lễ Phật, ngắm cảnh gửi gắm tình cảm, để lại nhiều di tích tôn giáo và truyền thuyết; các điện thờ, bia khắc và tượng trên núi ghi lại dấu ấn nhân văn của các thời kỳ khác nhau; những lời ca ngợi như "tông của mọi núi nổi tiếng thiên hạ" cũng nói lên vị thế của nó trong lòng mọi người.
Tham quan Phạm Tịnh Sơn, có thể kết hợp hai tuyến tự nhiên và nhân văn: vừa ngắm đỉnh núi lạ và biển mây, vừa đọc chùa cổ và bia khắc. Thưởng ngoạn trong khu vực đã mở, yêu thương di tích văn hóa, để sự nặng nề này trường tồn lâu dài.
Di sản Thiên nhiên Thế giới và "ngân hàng gen tài nguyên sinh vật"
Phạm Tịnh Sơn nằm trong địa phận Đồng Nhân, Quý Châu, là đỉnh chính của dãy Vũ Lăng, độ cao cao nhất 2572 mét, là một trong những nơi đầu tiên ở miền Nam nước ta được nâng lên từ biển thành đất liền, trên đỉnh núi đến nay vẫn còn lưu giữ những kỳ quan địa chất nguyên thủy. Đây là một trong những khu vực có đa dạng sinh học phong phú nhất ở cùng vĩ độ toàn cầu, được mệnh danh là "ngân hàng gen tài nguyên sinh vật". Năm 2018, Phạm Tịnh Sơn được ghi vào Danh lục Di sản Thiên nhiên Thế giới, sau đó lại được đánh giá là khu tham quan du lịch cấp 5A quốc gia, người đến tham quan và nghiên cứu ngày càng đông.
Phạm Tịnh Sơn sở hữu hệ sinh thái rừng nguyên sinh được bảo tồn tốt ở cùng vĩ độ trên thế giới, có rừng cây cung đồng (cây bồ câu) với diện tích đáng kể trên thế giới, cũng là môi trường sống duy nhất của voọc mũi hếch Quý Châu. Nơi đây sinh sôi hàng nghìn loài động thực vật hoang dã, độ che phủ rừng cao, là nơi trú ẩn quan trọng của động thực vật quý hiếm.
- Thực vật: chủng loại phong phú, trong đó thực vật bậc cao nhiều, các loài thực vật được nhà nước bảo vệ trọng điểm bao gồm cây cung đồng và nhiều loài khác, đồng thời phát hiện có phân bố cung đồng với diện tích lớn; từ rừng lá rộng thường xanh dưới chân núi đến rừng lá rộng rụng lá ở trên cao, phổ đai thực vật theo chiều thẳng đứng rõ rệt.
- Động vật: có hàng trăm loài động vật có xương sống, trong đó động vật hoang dã được nhà nước bảo vệ trọng điểm bao gồm voọc mũi hếch Quý Châu (được mệnh danh là "tinh linh Phạm Tịnh Sơn", số lượng hiện còn rất ít, chỉ phân bố ở vùng Phạm Tịnh Sơn thuộc dãy Vũ Lăng), khỉ mặt đỏ, khỉ macaque, báo gấm, mang xạ, mang mào, sơn dương, tê tê, uyên ương, trĩ bụng đỏ, gà lôi hồng, trĩ đuôi dài đầu trắng và cá cóc, v.v.
Khí hậu, biển mây và mười kỳ quan tuyệt diệu
Phạm Tịnh Sơn thuộc vùng khí hậu gió mùa Đông Á, nhiệt độ giảm theo độ cao địa thế, mùa hè mát mẻ, mùa đông không rét buốt, không khí ẩm ướt, là vùng núi nghỉ mát nổi tiếng. Trên núi nhiều mây mù, lượng mưa khá dồi dào, cũng tạo nên cảnh biển mây và Phật quang độc đáo. Phong cảnh đẹp đẽ, từ xưa đã có thuyết về mười kỳ quan tuyệt diệu: đá lạ, cây lạ, Phật quang, biển mây, thác mây, suối diệu, chim quý, thú lạ, cảnh tuyết và thang trời. Các điểm tham quan biểu tượng gồm Hồng Vân Kim Đỉnh, Nguyệt Kính Sơn, Vạn Mễ Thụy Phật, Đá Nấm, Vạn Quyển Kinh Thư, Cửu Long Trì, Phượng Hoàng Sơn và nhiều nơi khác.
Tham quan văn minh, để núi sông lại cho vị khách tiếp theo
Phạm Tịnh Sơn được chú ý nhờ hệ sinh thái núi độc đáo và đa dạng sinh học phong phú, cũng là Di sản Thiên nhiên Thế giới. Mỗi ngọn cỏ, mỗi cái cây, mỗi hòn đá, mỗi dòng nước trên núi đều có được không dễ dàng, khi tham quan hãy yêu thương thêm một chút, núi sông sẽ bền lâu thêm một chút.
- Mang rác xuống núi hoặc bỏ vào thiết bị phân loại, không xả bừa tại chỗ, không chôn lấp;
- Không bẻ hái hoa cỏ, không khai thác cây cối, không làm kinh động hoặc cho ăn động vật hoang dã;
- Đi theo các lối mòn đã mở, không giẫm lên thảm thực vật, không vào khu vực chưa mở;
- Không dùng đồ dùng một lần gây lãng phí tài nguyên, giảm thiểu thức ăn và bao bì thừa;
- Không mang lửa vào rừng, bảo vệ an toàn phòng cháy rừng.
Bảo vệ tự nhiên, thực ra cũng là bảo vệ hành trình của chính chúng ta. Mong rằng mỗi lần đến, núi sông vẫn như xưa.